به جرات می توان گفت انتشار مجموعه عکس در ایران بسیار کم رخ میدهد، در قیاس با تعداد شاغلان در این رشته و مدعیان آن، افرادی که خود را به اصطلاح قدیمی این شاخه هنری می دانند تا بحث از مجموعه کار و گردآوری این تجربیات به میان می آید در پشت ژست تواضع و فروتنی خود را کنار می کشند، حال آنکه اگر چیزی باشد صد البته که بی ارائه به هیچ می ماند، انتشار چند مجموعه با ارزش درچند سال اخیر بسیار می توان امید وار بود به ادامه این جریان از سوی ناشران ایرانی. علاوه بر مجموعه 100 پیمان هوشمند زاده که باب بحث حاضر است توسط نشر ماه ریز، انتشار کتاب عکس های اکبر ناظمی به نام “انقلاب” که در نمایشگاهی با عنوان “زنان در انقلاب” نیز برخی از این آثار را ارائه داد توسط سوره مهر،انتشار دو کتاب “اگر تو مرا نبینی” مجموعه عکس های شهریار توکلی و ” کتاب فراموشی” مجموعه عکس های فرشید آذرنگ، از سوی موسسه فرهنگی پژوهشی چاپ و نشر نظر،انتشار چند مجموعه انتخاب عکس خارجی از انتشارات حرفه هنرمند از کتاب های شاخصی است که می توان نام برد. و امیدوارم بتوانم در چند پست آینده تمامی این کتاب ها را دقیق تر معرفی کنم.

کتاب 100 -عکس های پیمان هوشمند زاده، شامل135 عکس در چهار بخش است، بخش نخست “تیپ های قهوه خانه ای” (Teahouse Regulars) عکس های مابین آذر سال هفتاد و چهار تا مهرماه سال هفتاد و پنج را شامل می شود که در اراف میدان راه آهن به شعاعی تا میدان شاپور عکاسی شده است. عکس ها همانطور که از نامشان بر می آید نوعی تیپ نگاری جمعیتی است بر اساس مکان عکاسی، سادگی ترکیب بندی که آن را از مکان به عاریت می گیرد از مشخصه بارز این گروه از عکس های هوشمند زاده است، حال آنکه این نوع عکاسی کلا سلیقه هوشمند زاده است اما در این گروه از عکس هایش به زیبایی با مکان چفت می شود و بی پیرایگی محیط را یه خوبی به تصویر می کشاند.
بخش دوم ” اهالی کافه شوکا”(Shouka Regulars) مجموعه عکاسی هایی است که از تابستان هفتاد و شش تا سال هفتاد و هشت به نقل از عکاس به صورت جسته و گریخته صورت گرفته است، در واقع این مجموعه مجموعه ای هویت محور است که در تقابل با آنچه در قهوه خانه رخ می داد قشر متفاوتی از جامعه را هدف قرار می دهد، آنچه در قهوه خانه  سادگی و صمیمیت بود، اینجا تعمق است و بحث، دیگر چهره ها غریبه نیستند و قشر کافه رو آشنا ترند برای خواننده کتاب از کارگر و شیشه پاک کن و اوستامعمار، در عکس ها نیز به نوعی احساس می شود که گویی عکاس فاصله صمیمی تری با این قشر دارد داخل بحث های آن هاست و شاید در میان یک اظهار نظر است که این عکس را گرفته یا در میابحث شما بی هیچ ابای دوربین را به این سمت چرخانده است. در تمام عکس های مجموعه عکس شاد آفرین قدیریان بسیار برایم جذاب بود، احساس کردم یاد آور روزگاری است که در کافه ها هم حتی روزنامه فقط کیهان بود و اطلاعات ( هرچند آگاهم که در زمان عکس برداری این عکی اینچنین نبوده است) .

مجموعه سوم “بچه های گمرک” (Gomrok Boys) عکس هایی است که به توضیح عکاس شروع آن در اسفند ماه هفتاد و چهار بوده و با یک تاخیر یک ساله درفروردین هفتاد و شش ادامه پیدا کرده اس، عکس ها علی رغم آنکه بسیار از لحاظ هویت تاریخی تهران ماندگار خواهند شد به زعم من ضعیف ترین عکس های مجموعه اند و فکر می کنم بیشتر سرگرمی عکاس برای ولگردی هایش بوده است، هرچند عکاس با ذکر جمله و کلام مورد علاقه هر فرد در زیر عکس با تیزهوشی خواسته تا ما را به فضای حاکم بر عکس های این مجموعه نزدیک کند اما بدون شک تفاوت نوع عکاسی خارجی با داخلی، فاصله بیشتری با بیننده را ایجاد می کند که صد البته خصوصیت محیطی است.

مجموعه چهارم “زورخانه” (Zurkhaneh “House of  Strength”) که در دی ماه هفتاد و هفت مصادف با ماه رمضان آغاز شده است روایت گونه است از سفر به جایی که شاید به توان گفت که دیگر نیست، هوشمند زاده با ثبت آخرین سال هاب حیات بومی زورخانه های تهران فضای حاشیه ای این مکان ها را که تفاوت چندانی با پنجاه سال پیش شان ندارد به حافظه تارخ عکاسی می سپارد. اینجا دیگر عکس ها فراتر از تیپ نگاری در جستجوی دلیلی است گویی بر این گرد همایی به بهانه ورزش.
مجموعه عکس صد پیمان هوشمند زاده بسیار ارزشمند است برای آن دسته از عکاسانی که تک فریم های ارزشمندی دارند ولی در گردآوری مجموعه هیچ گاه به توفیقی نرسیده اند، بیشک ارزشهای عکاسی مستند اجتماعی را بیشتر می توان در یک مجموعه دریافت، با احترام به هویت انفرادی عکس.

پیمان هوشمندزاده Peyman Hooshmanzadehبه توضیح کتاب متولد1348 است و دانش آموخته دانشگاه آزاد اسلامی در رشته عکاسی ، او ر بیش از چهل نمایشگاه گروهی و انفرادی شرکت داشته است، عکاسی خبری در چندین روزنامه ،چندین کتاب داستان کوتاه و مقالات عکاسی در مجلات نیز در کارنامه او دیده می شود.